Xasuuqa Kenya waa Xadgudub Xukuumad Soomaaliyeedna ma jirto

Xasuuqa Kenya waa Xadgudub Xukuumad Soomaaliyeedna ma jirto
Idiris Suldaan Axmed Dooxajoog
Dooxajog5@hotmail.com
Jan 19 2012

Waxaan Salaamayaa dhamaan umadda Soomaaliyeed meel kasta oo ay dunidda ka joogaan bacda salaan waxaan rabaa in aan aragtidayda ka dhiibto  Doodan furan ee ah  Duqaynta Kenya ,Laynta shacabka Iyo ka aamusnaanta DKMG

Idiris Suldaan Axmed Dooxajoog

Waxaan uga tacsiyaynayaa dhamaan ehelladi ay dadkoodu ku dhinteen xasuuqa ay Kenya ka gaysanayso koonfurta Soomaaliya , waxaa wax laga xumaado oo foolxun ah in diyaaraddaha Dagaalka ee dalka Kenya ay xasuuqaan shacabka Soomaaliyeed bulshada soomaaliduna ay iska daawato oo ka  damqan wayso gabood falka lagu hayoo .

Waxaan rabaa in aan ka Jawaabo Su,aalaha Raxanreeb ay doodaan furan ku soo bandhigtay  oo aan kala qaadqaado

Maxaa lagu micneyn karaa?

Waxaa lagu macnayn karaa inay tahay xasuuq lagu hayo shacabka Soomaaliyeed ee dhibaatadu haysato iyada oo lagu soo gabanaayo waxaan la diriraynaa  al shabaab , Ciidamada dowladda Kenya ee iyagu dalka Soomaaliya iska soo galay  waa kuwo aan iyagu u naxayn bulshada Soomaaiyeed dhimashoodana ay ula mid tahay Neef xoolo ah oo dhintay  waana mid xad gudub wayn ah oo ka dhan ah bini aadamnimada .

Maxay Dowladu uga hadli la dahay dhibaatada  Caruurta Soomaaliyeed  lagu dilaayo ?

Waxaa  mid aan daahsaarnayn ah in aan dalka Soomaaliya lahayn wax xukuumad ah  sababta oo ah Soo galitaanka Ciidamada kenya waa mid aan cidna la waydiin sida ay ku doodaan qolyaha jooga muqdisho waxay dhahaan waxaa jira Baarlamaan in ciidamada Dalka Kenya ay soo galaan dalkeena Baarlamaan ku sheegaas maxaa loo horkeeni waayay oo ay u ansixin waayeen hadday dan u arkaan haddi kalena ay u diidi waayeen , balse taasu ma dhicin oo sidi gobol ka mid ah gobolada dalka Kenya ayay Ciidamada Dalka Kenya iska soo galeen Soomaaliya  , Jawaabta su,aasha ayaan oran karaa in ilmo dhintaan oo la xasuuqo saw kama horayso maxay usoo galeen ? yaa siiyay awooda ay ku soo galeen dalka Soomaaliya ? intaasuba hadaysan jirin oo ay iska soo galeen Macnaheedu waa xukuumad wax la dhahaa ma jiraan cid caruur Soomalaiyeed oo la dilay u hadlaysaana majirto ee kooxo danahooda muqdisho u jooga ayaa loogu yeeraa waa xukuumad  hadday ka hdlaan caruurta dhimanaysana waxay u arkaan mid danahooda ka hor imaanaysa ,
Waxaan ognahay in dal soo galitaan ciidamo shisheeye ay tahay arin aan ka maarmin  in Baarlamaan la horgeeyo mana ahan wax la sahlan karo ma ahan wax shakhsi saxiixi karo ama ay oran karaa waa isfahan labada dowladood , Baarlamaanka dalka Kenya waa ka fariistay arintaas waana meelmariyeen , meeh baarlamaan ku sheegi dalka ciidamada shisheeye ay soo galayaan ee markaas la filanaayo  inay waxay doonaan  samayn karaan ciidamadaas shisheeye   mana kala jecla Kenya dhimashada  al shabaabka iyo shacabka masaakiinta ah ee abaaraha iyo colaaduhu aafeeyeen.

Su,aashaanu waa mid qofka ugu filan inuu ogaado inaysan jirin wax xukuumad la dhaho oo Soomaaliya leedahay  hay,addaha xuquuqda aadamaha u dooda ayaa ka hadlay xasuuqa ciidamada Kenya bal maxay ugu hadli waayeen  kuwaan sheeganaaya inay xukuumad yihiin mise haddi al shabaab lala diriraayo wixi dhinta oo shacab ahi waa kuwo aan mudnayn in laga hadlo

Yaa qaadaya masuuliyada dadkii ku dhintay duqeymaha?

Masuuliyadeeda waxaa iska leh  Dalka kenya oo iyadu  ah midda dhibaatada gaysanaaysa ee gantaallaha la dhacaya dadka shacabka ah ee Soomaaliyeed dhanka shacabka masaakiinta ah ee Soomaaliyeed waxaa masuuliyada qaadaaya kuwa dadka ugu sheekaynaaya waxaan nahay xukuumad leh gollayaal kala duwan oo ay qaybtood saxiixyo sameeyeen ku aadan in ciidamada kenya dalka soo galaan iyaga oo aan lahayn awooda meelmarinta arintaas  kuna macneeyay waa iskaashi labada xukuumadood oo aan iska kaashanayno la dagaalanka al shabaab , iskaashigu ma in caruur Soomaaiyeed la xasuuqaa .

Sideese lagu kala saari karaa Al-Shabaab iyo shacabka ku hoos nool si aan dhibaato loo gaarsiin?

Waxaa lagu kala saari karaa shabaab waa ciidamo dagaallamaaya oo ciidan dhulka jooga ah cidda weerarka ku ahi waa inay la dagaalantaa oo dhulka ugu timaadaa  lakiin marka Gantaallo la iska soo tuuro oo la dhaho ku socda alshabaab hadde cidda waxaas samaysaa iyadu shabaab uma socoto ee dadka Soomaaliyeed inay xasuuqdo ayay u socotaa ma gantaal aad tuuray ayaa al shabaab iyo shacab kala yaqaan saw macnaheedu ma ahan Soomaali ayaan xasuuqaynaa ? mise  Soomaali oo dhan waa alshabaab  , Al shabaab iyo shacab Masaakiini iskuma jiraan unamalayn maayo gantaal la soo tuuray inuu yahay shabaab ayaan jabinaynaa ilayn maba taqaano in uu ku dhacaayo iyo in kalee mise waa ku nasiibsanaysaa kenya ? imasaa ayay kaga dhici kartaa al shabaab gantaallo la soo tuuraa waa wax yar lakiin badanka gantaalladaasu  shacabka ayay wax yeelaynayaan waana xaqiiq .

Maxay tahay waajibka saaran shacabka iyo qeybaha bulsha Soomaaliyeed?

Waxaa la gudboon shacabka Soomaaliyeed meelkasta oo ay joogaan inay arintaas ka kacaan oo ka mudaharaadaan cadowgoodda aan u naxariisanayn shacabka Soomalaiyeedna ay iska celiyaan kana tanaasulaan kala qaybsanaanta dhexdooda ah  waa midda keentay in cid kasta Soomaaliya iska soo gasho waxaa ognahay in ciiddamo itoobiyaan ihi ay sidoo kale soo galeen dalka Soomaaliya iyaga oo aan cidna waydiin taasu saw sharaf daro kuma ah shacabka Soomaaliyeed in dalkooda la iska soo galo, Waxaad  arkaysaa kuwa muqdisho jooga oo ay goboladi ku soo dhowaynayaan ciiddamo itoobiyaan ah , dalka Soomaaliya xuduudo ma leh miyaa ?ma meel la iska soo gali karo oo aan cid u hadasha layhaynbaa?

Dhibka ugu wayni waa kala qaybsanaanta bulshada Soomaaliyeed ee uu xanuunka qabyaaladdu gayaysiiyay inay ka damqan waayaan xasuuqa dhalaanka Soomaaliyeed lagu hayo , meeh shacabki Soomaaliyeed miyaysan damqanayn maxaa damiirka ka qaday oo ay ugu jiraan mugdiga oo ay isaga daawanayaan dhibaatada dhacaysa ? ilaa intee sidaan ku jiraynaa haddaan Soomaali nahay ? miyaysan shacabka la gudboonayn inay gacmaha is qabsadaan oo ay ogaadaan in kala qaybsanaantu ay tahay dhibaato ?
Kenya-yada caruurteena xasuuqaysa saw ma ahan middi doonaysay inay qaadato qaybo ka mid ah xeebeheena oo ay ka faa,iidaysato kala qaybsanaanteena ma kenya ayaa caruur Soomaaliyeed u naxaysa

Soo afmeerid

Waxaan ugu baaqayaa dadka Soomaaliyeed ee walaalaha ah ee ay kal hor joogaan kuwa xumaanta ku adeegta ee hadba meel shir loogu qabanaayo oo aan iyagu ka damqanayn dhibka shacabka haddana isku sheegaaya garwadeeno siyaasadeed in aan iska qabano oo aan dhahno na dhaafa waa inaynu la dagaalanaa 4.5 , Qabyaalad State oo hadba xaafad calan loo samaeeyo oo la dhaho waa maamul Goboleed , horjoogayaal iyagu u adeega kuna adeegta qabyaalada oo ah wax fool xun `oo ay ina kala qaybiyaan oo dhahaan Reer hebel iyo reer hebel bal maxaa reer hebel naga kala dhigaaya saw soomaali ma wada nihin wixi ka hooseeyaana xumaanteena ma ahan sidaan ku hayno sooyaalka taariikhdeena ee ah nadaam la,aanta oo ay sabab u yihiin waxaasu , Qabyaaladu waa taas loo waayay wax ka kaca xasuuqyadaas oo dadka makansiisay inaysan waxba iswaydiinba.

Ma keenya ayaa dalkeena imaan lahayd oo caruur xasuuqi lahayd haddaan nadaam samaysano oo aan dalkeena aayihiisa ka tashano ,Waxaad arkaysaan sidda shucuubta carbeed ay uga takhaluseen rajiimiinti muddooyinka baddan soo haystay ee buslahada caburinaayay  inaga cid inooga baahi badani ma jirto in aan kacno oo aan u istaagno wada jirkeena sababta oo ah 21 sano waxaan ahayn Nadaam la,aan waxaa dalkeena ka dhaca Gabood falyo shisheeye iyo kuwo sokeeye.

Ma jiro qof  Soomaaliya oo ay dani ugu jirto kala qaybsanaanta iyo in sidaan uu dalkeenu sii ahaado qof kasta oo soomaali ahi waa dhiban yahay oo dunidu waxay inoo wadda taqaan Soomaali ha la iska daayo xaafadayada ayaa fiican oo xaafadaas ayaa xun dadka halkaas dagan ayaa soomaaliya ka dagi waysay  dabcan waa kala qaybin dadka gobolkaas ayaa xun dhamaanteen walaalo ayaan nahay ee aan iska dayno si wada jirana aan isu garabsano .

Waxaad arkaysaa dad u banaan baxaaya shirkad shisheeye ayaa deegaan kayaga timi , Qabyaalad state kayagu waa mid lama taabtaan ah  maxaa diiday dad u banaan baxa oo ka kaca caruurta la xasuuqaayo taasu waxay cadaynaysaa inaynu waxyaabo hoose ku mashquulsanahay  wixi wanageena iyo sharafteenu ku jirtayna aan iloownay oo ay qabyaaladu inaga xoog badisay .

Alshabaab shacabka Soomaaliyeed wa iska celin karaan waana wax sahlan ka adkaantoodu  lakiin dhibka ka darani waa wax beena oo xukuumad lagu magacaabo oo aan wax ay qabataa jirin bal 12 sano Xukuumad ayaa la sheegaayay oo la lahaa waa DKMG ah maxay dalka soomaaliya ku soo kordhiyeen ? waxay ku soo kordhiyeen kala qaybsanaanta oo heer xun sii gaarta oo calamo gobol kasta iyo xaafad kasta  ,iyo in abaaro aad u darani dhacaan oo dadka macaluuli layso marki ay waayaan waxay cunaan iyo biyo ay cabaan haddana waxaa la yiri 4sano oo kale ayuu jirayaa 4.5 nadaamka ahi oo aan wanaag laga filayn. yaa kuwaas wakiishay sidaas leh oo ay matalaan .

Soomaaliya shacabkeedu waa awoodaan inay iska tuuraan heeryada saaran ee ah kala qaybsanaanta inay iska eryaan oo midka aan damiirka lahayn ee beenta u sheegaaya ee ku dheefsada kala qaybsanaanta iyo xumaanta ay na dhaf dhahaan  .

W/Q Idiris Suldaan Axmed Dooxajoog

=============================================

QORAAGA AYEY U GAAR TAHAY FIKIRKAAN AMABA MAQAALKAAN LOOMAMA FASIRAN KARO TAN RAXANREEB.COM CIDII RABTA IN AY SI GAAR AH MAQAAL AMA FIKRAD U SOO DIRTO RAXANREEB WAXAA LOOGU SOO HAGAAJIN KARTAA ADMIN@RAXANREEB.COM